• USD 483.14
  • GBP 613.68
  • EUR 549.86
  • RUB 7.16
  • GEL 187.41
Օգոստոս 19, 2018
Հայությանը միավորողը ազգային սերն է

Կա մի բան, որ աշխարհի զանազան ծայրերից կարող է միավորել հայերին հոգով, մտքով և արյունով, այն է՝ ԱԶԳԱՅԻՆ ՍԵՐԸ

Րաֆֆի

Գլխավոր լուր, Հոդվածներ, Լրահոս
07.03.2018 | 17:27

Մենք Պատրիարք կ'ուզե՞նք

Պոլսոյ պատրիարքութեան խնդրով վերջին օրերուն քննարկման հիմնական նիւթ դարձաւ Թուրքիոյ խորհրդարանի հայազգի պատգամաւոր Կարօ Փայլանի թրքական «Պիանէթ» կայքին տուած հարցազրոյցը, ուր տարբեր հարցերու կողքին Փայլան հանրութեան կը յայտնէր, որ թեման քննարկած է Թուրքիոյ վարչապետ Պինալի Եըլտըրին հետ: Փայլանի ըրած յայտարարութիններուն մէջ կային «բոցավառ» նորութիւններ այն իաստով, որ ան առաջին ըլլալով կը խօսէր Պոլսոյ տագնապը սփիւռք «տեղափոխել»ու մասին, այլ խօսքով ակնկալելով, որ յատկապէս սփիռքի հայութինը «ներգրաւուի» այս խնդրին էջ:

Ամիսներ առաջ, երբ տակաւին Տ. Գարեգին արք. Պեքճեան կը կատարէր Պոլսոյ տեղապահի պաշտօն, Անգարայի մօտիկ համարուող «Աքշամ» պարբերականը «գինիին ջուր խառնել»ու փորձ մը կատարելով Փայլանի անունը կը «խառնէր» Պոլսոյ Աթոռի խնդրին:

Թերթը նաեւ կը մեղադրէր Փայլանը, որ կը փորձէ պատրիարքութեան տագնապի լուծումը ապահովելու համար առաջ քաշել «Հայաստանի գիծ»ը: Յստակ է, որ «Աքշամ»ի յօդուածագիրը «վերէն» իջեցուած պատուէր կատարելով կ'ուզէր ամէն գնով «կրակ թափել» Փայլանի ու նաեւ Գուգարաց Թեմի Առաջնորդ Տ. Սեպուհ արք.ի հասցէին:

Թուրքիոյ ներքին խոհանոցը գիտցողներուն համար նորութիւն մը չէր այս մօտեցումը, ու բնական է, որ եթէ Պեքճեան սրբազան «ապաւինելով» կրօնական ժողովի անդամներուն նեցուկին մերժէր հեռանալ իր պաշտօնէն, ապա թրքական «պատուիրատու» կողմր աւելիով պիտի սաստկացնէր «Հայոց հայրիկ» դարձած Պեքճեան սրբազանին դէմ սկիզբ առած թունաւոր պայքարը:

 

Փաստ է, որ ունենալով լաւ «հոտառութիւն» ու ճանչնալով Պոլսոյ մէջ տիրող մթնոլորտը Պեքճեան սրբազանը նուրբ կերպով «տեղի կու տար» ու «խաղ»էն քաշուելով կը հեռանար Պոլիսէն: Այսօր բոլորովին նոր իրավիճակ կը տիրէ Պոլսոյ մէջ:

Աթէշեան սրբազան վերադարձած է իր նախկին պաշտօնին ու որոշած է շարունակել իր պարտականութիւնները: Եղած իրավիճակը, կրօնական խաւի ներկայացուցիչներուն անողնայար կեցուածքը եւ այսօրուան վիճակին հետ հաշտ ու համերաշխ ըլլալու ընդհանուր մօտեցումը, կը թուի թէ «խաղաղութիւն» պիտի բերէ տարի մը առաջ տագնապներու մէջ եռեւեփող Պոլիսին:

Միւս կողմէ այդ Աթոռի ընդհանուր վիճակը, պատրիարք մը ընտրել չկարենալու ընդհանուր դրոյթը, համայնքի զաւակներուն այս խնդրէն «յոգնած» ըլլալու փաստը կը գումարուին իրար վրայ եւ կը պարզեն, որ երեւելի սկսած է դառնալ, որ այս վիճակին մեծագոյն պատասխանատուները իրենք ՝ պոլսահայերն են: Առանց մօտեցումը ընդհանրացնելու աւելի ճիշդ պիտի ըլլայ նման գնահատական մը հնչեցնելու պարագային հեռու մնալ անուններու «խաղ»էն: Եթէ Պոլսոյ հայ համայնքը վճռած է նոր Պատրիարք մ'ունենալ, ապա նաեւ պէտք է լաւ սերտէ այն միջոցները, որոնք պէտք է գործի դրուին հեշտացնելու համար ընտրական գործընթացը:

Ու այս առումով եւս հայութիւնը լաւապէս պէտք է ըմբռնէ, որ Պոլսոյ հարցը «դուրսէն» լուծելու բոլոր միջոցները անիմաստ են, մանաւանդ երբ կը խօսինք Թուրքիոյ մասին:

 

Վերադառնալով Կարօ Փայլանի վերջերս տուած հարցազրոյցին, ապա հոն յայտնի կը դառնայ, որ Փայլան կը փորձէ հարցը այլ հարթութեան տանելով օգտուիլ «ամբողջ հայութիւն» ձեւակերպումէն:

Ու թէեւ տակաւին վաղ է այդ առումով գնահատականներ տալը, սակայն յայտնի է, որ սփիւռքի եւ Հայաստանի հայութեան համար ալ շատ կարեւոր չէ, որ ինչպէս տեղի կրնան ունենալ այդ ընտրութիւնները:

Կարեւորը Աթէշեանը քարկոծելն է, անոր մէջ «հրէշ» մը տեսնելը, կամ անոր թոյլ տուած յաճախ միամտութեան հասնող յայտարարութիւնները հիմք ընելով զինք մեղադրանքի խաչին գամելը:

 

Այս բոլորը հասկնալի են: Հասկնալի է նաեւ, որ Աթէշեան սրբազանի վարմունքը, անոր «միամիտ» ձեւակերպումները եւ Էրտողանի «եղբայրութեամբ» հպարտանալու մօտեցումները վիրաւորական են հայութեան լայն զանգուածներուն համար:

Բայց այս բոլորը «ճաշ» չեն եփեր:

 

Այս բոլորը իրար վրայ կուտակելով, «քէն պահել»ով, քննադատելով եւ «Աթէշեանը դաւաճան է» ըսելով հնարաւոր չէ, որ մենք Պոլսոյ մէջ նոր Պատրիարք մը ընտրենք:

 

Ու հոս է նաեւ, որ հարց պիտի տանք: Նախ մենք մեզի, յետոյ պոլսահայերուն ու յետոյ ալ պոլսահայերը իրենք իրենց ՝«Մենք Պատրիարք կ'ուզե՞նք»:

Եթէ այո՛, ապա այդպէս ալ յստակ կ'ըլլան մեր ընդհանուր ընելիքները եւ կատարելիք յառաջիկայ քայլերը:

 

 

Հատուկ «ՀԱՅ ՁԱՅՆ»ի համար



    Լրահոս
    Հայ եկեղեցի
    Խմբի գործողություններն ուղղված են ոչ միայն Հայոց Կաթողիկոսի դեմ, այլև ընդհանրապես՝ Եկեղեցու դեմ
    Օրացույց
    Ամենաընթերցված
    Եկեղեցական օրացույց
    /